Wat gebeurt er met persoonlijke schulden bij samenwonen zonder huwelijk?

Wanneer partners gaan samenwonen zonder te trouwen, is er juridisch gezien geen sprake van 'huwelijkse voorwaarden'. In plaats daarvan valt de relatie onder de regels van ofwel feitelijk samenwonen, ofwel wettelijk samenwonen (inclusief het geregistreerd partnerschap). De impact van persoonlijke schulden op het gezamenlijke leven en het vermogen van de partner hangt volledig af van deze juridische status.

1. Persoonlijke schulden blijven in principe persoonlijk

Het hoofdprincipe in de wetgeving is duidelijk: schulden die vóór of tijdens de samenwoning door één partner persoonlijk zijn aangegaan (zoals een persoonlijke lening, een studieschuld of een openstaande belastingaanslag), blijven de exclusieve verantwoordelijkheid van die specifieke partner. Een schuldeiser kan zich in theorie alleen verhalen op het inkomen en de persoonlijke eigendommen van de schuldenaar. De andere partner is dus niet automatisch aansprakelijk voor de schulden van de ander.

2. Wanneer bent u wél solidair aansprakelijk?

Er zijn belangrijke uitzonderingen waarbij een schuld wél op beide partners kan worden verhaald:

• Mede-ondertekening: Heeft u samen een contract getekend, zoals een gezamenlijke hypothecaire lening, een huurovereenkomst of een kredietkaart? Dan bent u hoofdelijk aansprakelijk. De schuldeiser mag het volledige bedrag bij elk van beiden opeisen.
• Wettelijk samenwonen (Kosten van de huishouding): Als u officieel bent ingeschreven als wettelijk samenwonend of een geregistreerd partnerschap heeft, verplicht de wet u om bij te dragen aan de lasten van het samenleven. Schulden die tijdens deze periode door één partner worden gemaakt ten behoeve van het gezamenlijke huishouden (zoals de energiefactuur, noodzakelijke boodschappen of de opvoeding van de kinderen) zijn hoofdelijk. Dit betekent dat u wel degelijk moet meebetalen aan de schuld van uw partner, tenzij de uitgaven buitensporig zijn.

3. Het gevaar van beslaglegging op de inboedel

Als een partner zijn of via de rechter opgeëiste schulden niet afbetaalt, kan een gerechtsdeurwaarder langskomen om beslag te leggen op de inboedel van de gezamenlijke woning. Dit is in de praktijk de grootste bron van conflicten:

• De wet gaat er bij samenwonenden vanuit dat de goederen in de gemeenschappelijke woning aan beide partners toebehoren (onverdeeldheid).
• De deurwaarder mag in eerste instantie beslag leggen op alle aanwezige roerende goederen (zoals meubels, elektronica en kunst).
• De bewijslast ligt bij u: Om uw eigen spullen te beschermen tegen verkoop, moet u met harde bewijzen (zoals nominatieve aankoopfacturen of bankafschriften op uw eigen naam) kunnen aantonen dat de goederen uitsluitend uw eigendom zijn.

Hoe creëert u duidelijkheid met een samenlevingscontract?

Om uw vermogen te beschermen en misverstanden met schuldeisers te voorkomen, is het ten zeerste aan te raden om een formeel samenlevingscontract te laten opstellen door een notaris of gespecialiseerde jurist. In dit contract legt u nauwkeurig vast:

• Welke bezittingen en bankrekeningen van wie zijn (een inventarisatie).
• Hoe de dagelijkse kosten van de huishouding worden verdeeld.
• Dat persoonlijke schulden uitdrukkelijk uitgesloten blijven van de gemeenschap.

De juridische en financiële regels rondom schulden bij samenwoning kunnen complex zijn en de risico's verschillen per dossier. Het is daarom altijd verstandig om tijdig professioneel juridisch advies in te winnen.

Wilt u uw vermogen veiligstellen, een waterdicht samenlevingscontract opstellen of heeft u te maken met een deurwaarder vanwege schulden van uw partner? Vraag nu een vrijblijvende offerte  aan via ons platform. Wij brengen u in contact met erkende familierechtadvocaten en notarissen in uw regio die u direct kunnen voorzien van gericht advies op maat.